ผ้ากิสวะฮ์ (Kiswah) คือผ้าคลุมสีดำสนิทที่ประดับด้วยงานปักด้ายทองอย่างประณีต ซึ่งใช้คลุมอาคารกะอ์บะฮ์ ณ มัสยิดอัลฮะรอม เมืองมักกะฮ์ ประเทศซาอุดีอาระเบีย ถือเป็นสัญลักษณ์แห่งความเคารพและการให้เกียรติสูงสุดในโลกอิสลาม
1. ความเป็นมา (History)
ประเพณีการคลุมกะอ์บะฮ์มีมาตั้งแต่สมัยก่อนอิสลาม โดยในยุคแรกมักใช้ผ้าหลายชนิดและหลายสี เช่น สีขาว สีเขียว หรือสีแดง
ยุคสมัยนบีมูฮัมหมัด (ซ.ล.): มีการใช้ผ้าจากเยเมนคลุมอาคาร
ยุคอาณาจักรต่าง ๆ: ในอดีต อียิปต์เคยเป็นศูนย์กลางหลักในการผลิตและส่งผ้ากิสวะฮ์ไปยังมักกะฮ์เป็นเวลาหลายร้อยปี
ปัจจุบัน: ตั้งแต่ปี ค.ศ. 1927 กษัตริย์อับดุลอะซีซ อัล ซาอุด ได้สั่งให้จัดตั้งโรงงานผลิตผ้ากิสวะฮ์ขึ้นในเมืองมักกะฮ์ เพื่อให้การผลิตทั้งหมดเกิดขึ้นในดินแดนศักดิ์สิทธิ์
2. ความสำคัญ (Significance)
ผ้ากิสวะฮ์ไม่ได้เป็นเพียงสิ่งประดับภายนอก แต่มีความหมายลึกซึ้งทางจิตวิญญาณ:
สัญลักษณ์แห่งความบริสุทธิ์: การเปลี่ยนผ้าผืนใหม่เปรียบเสมือนการทำความสะอาดและให้เกียรติบ้านของพระผู้เป็นเจ้า
วิจิตรศิลป์แห่งอิสลาม: บนผืนผ้าจะปักอายะฮ์ (โองการ) จากพระมหาคัมภีร์อัลกุรอานด้วยด้ายทองและเงิน ซึ่งเป็นการเชิดชูพระนามของอัลลอฮ์
ศูนย์รวมจิตใจ: ผ้ากิสวะฮ์เป็นภาพจำที่มุสลิมทั่วโลกมองเห็นเมื่อมุ่งหน้าเข้าสู่ทิศกิบลัตเพื่อทำการละมาด
3. รายละเอียดและการผลิต (Composition)
วัสดุ: ใช้ผ้าไหมธรรมชาติบริสุทธิ์ประมาณ 670 กิโลกรัม ซึ่งย้อมเป็นสีดำ
การปัก: ใช้ด้ายทองคำแท้ประมาณ 120 กิโลกรัม และด้ายเงิน 100 กิโลกรัม เพื่อปักลวดลายและอักษรวิจิตรอิสลาม
ขนาด: ผ้ามีความสูงประมาณ 14 เมตร และประกอบด้วยชิ้นส่วนผ้าหลายชิ้นที่นำมาเย็บต่อกันอย่างประณีต
4. การดูแลรักษาและการเปลี่ยนผ้า (Maintenance)
การเปลี่ยนผ้า: เดิมทีจะเปลี่ยนในวันที่ 9 เดือนซุลฮิจญะฮ์ (วันอารอฟะฮ์) แต่ปัจจุบันในบางปีได้มีการปรับเปลี่ยนเวลามาเป็น วันที่ 1 เดือนมุฮัรรอม (วันขึ้นปีใหม่ฮิจเราะห์ศักราช)
การดูแลประจำวัน: มีทีมช่างผู้เชี่ยวชาญคอยตรวจสอบและซ่อมแซมรอยฉีกขาดหรือด้ายที่หลุดลุ่ยตลอด 24 ชั่วโมง เพื่อให้ผ้าดูสมบูรณ์งดงามอยู่เสมอ
หลังการใช้งาน: ผ้ากิสวะฮ์ผืนเก่าที่ถูกถอดออกจะถูกตัดแบ่งเป็นชิ้นเล็ก ๆ เพื่อมอบเป็นของขวัญอันทรงเกียรติให้แก่ผู้นำประเทศ บุคคลสำคัญ หรือพิพิธภัณฑ์อิสลามทั่วโลก
เกร็ดน่ารู้: ค่าใช้จ่ายในการผลิตผ้ากิสวะฮ์ต่อหนึ่งผืนนั้นสูงถึงประมาณ 20-25 ล้านริยาลซาอุดีอาระเบีย (หรือประมาณ 200 ล้านบาทไทย) ซึ่งสะท้อนถึงความสำคัญสูงสุดที่ทางการซาอุดีอาระเบียมอบให้แก่สถานที่ศักดิ์สิทธิ์แห่งนี้
บทความที่น่าสนใจ
